Astronomi ve Uzay Bilimleri Bölümü
 
Bugün 23 Kasim 2017
 
 
 
 
İstanbul Üniversitesi’ne Gelişinin 75. Yılında Ord. Prof. Dr. Wolfgang Gleissberg’i Anma
İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi Astronomi ve Uzay Bilimleri Bölümü ve Edebiyat Fakültesi Felsefe Bölümü Bilim Tarihi Anabilim Dalı, 30 Nisan tarihinde "İstanbul Üniversitesi’ne Gelişinin 75. Yılında Ord.Prof.Dr. Wolfgang Gleissberg Günü" etkinliğini düzenliyor. Yarım günlük toplantı ve onuruna isminin verildiği salon açılışı, keşfettiği küçük gezegene “ANKARA” ismini koyduran Alman hocayı en yakınlarından tanıma ve anı söyleşilerinde belki gün yüzüne çıkacak bilinmeyen yönlerini de dinleme fırsatı verecek...

1 Ocak 1934 tarihinde İstanbul Üniversitesi Astronomi Kürsüsünde astronomi derslerine başlayan Dr. Wolfgang Gleissberg, kısa sürede ve tüm derslerini verecek kadar Türkçe’yi iyi öğrenmiştir. Dr. Gleissberg, ders ve uygulamaları yanında gözlem usullerini ve astronomi aletlerinin kullanımını doçent ve asistanlara göstermiş ve onları sürekli gözlem yapmaya alıştırmıştır. Rasathanenin idari işlerini de yapmış, bu arada araştırma ve yayın yapmayı, astronom yetiştirmeyi hep sürdürmüştür. Avrupa’da çıkmış olan savaşa Türkiye’nin de iştiraki halinde verilecek göreve talip olmuştur. İki yıl süresince Rasathane teleskopu ile küçük gezegenleri gözlemiştir. 3 adet yeni küçük gezegen keşfetmiştir. En son keşfettiğine “Ankara” ismini resmen koydurmuştur (yıl 1941). Astrofotografi uygulamasını da 1941-42’den itibaren yaptırılmasını başlatmıştır. Her öğrenci bilimsel gözlemlerini yapabilmekte ve buldukları sonuçlar Rasathane’nin süreli dergisinde yayımlanmıştır. Artık Matematik lisans sınavına giren öğrenciler Astrofotografi de bilimsel sonuçlar almış olması Astronomi eğitiminin önemli bir yanını ortaya çıkartmıştır. Dr. Gleissberg’in 1935–42 arasında Türkiye, İngiltere, Almanya, Belçika ve Almanya’da çıkan dergilerdeki makale sayısı 35’tir. İstanbul Üniversite’sindeki bu çalışmaları yıldızlararası madde, yıldızların iç yapısı, Güneş lekeleri ve küçük gezegenler alanlarında olmuştur. 1942 yılına kadar Türkiye’de basılan bir gökyüzü haritası yoktur. Bu noksanı İstanbul Üniversitesi’nden Dr. Gleissberg tarafından hazırlanmış olan gökyüzü haritası doldurmuştur. Gök atlasının önemi hakkında bir makale de yazmıştır. 1934 yılından beri İstanbul Üniversitesi’nde büyük bir liyakat ve görev bağlılığı ile çalışan Dr. Gleissberg, çeşitli dergilerde 69 yayın (1 kitap, 1 gök atlası) ile Astronomi Kürsüsüne profesör tayin edilmiştir (08.06.1949). 1948 yılına gelindiğinde yayınların sayısı 86’ya varmıştır ve 3 kişiye de doktora yaptırmıştır. Prof.Dr. Gleissberg her sene Yıldızlar I dersini, nöbetleşe de Yıldızlar Bilgisi II ve Astrofizik II derslerini okutmuş bunların uygulamasını ve Astronomi seminerini idare etmiştir. Profesörün öğrencilere mutlaka öğretmeye çalışmak hususundaki gayreti ve pedegojik kabiliyeti özellikle söylenmesi gerekir. 1948’den sonra Profesörün yayınladığı 10 makaleden 3’ü Fen Fakültesi dergisinde, 3’ü Astrophysical Journal’da, 1’i Philosopihical Magazine’de, 1’i Popular Astronomy’de, 1’ Die Sterne’de ve 1’i de Zeitsehrift für Astrophysik’te çıkmıştır. Makalelerin sayısı böylece 96’yı bulmuştur. Profesör ayrıca Üniversite Rasathanesi’nde organize ettiği bir servisle havanın açık olduğu her gün Güneş’in gözlenmesini temin etmiş ve sonuçları bu tür gözlemlerin toplanma merkezi olan Zurich Rasathanesi’ne göndermiştir ki bu da İstanbul Üniversitesi Gözlemevi’nin uluslar arası bilim alanında tanınmasına yardım etmiştir. Prof.Dr. W.Gleissberg, güneş lekelerinin frekansında 1843 yılından beri bilinen 11 yıllık periyottan başka, 80 yıllık ikinci bir periyot daha bulunduğunu ispatlamıştır. Bu bulgu, güneş aktivitesinin önceden tahminine ait bir metodun temeli olarak kullanılmıştır. Prof.Dr. W. Gleissberg, 1948’den beri 3 kişiye doktora yaptırmış 1 kişiye de Doçentlik çalışması vermiştir (1951). Astronomi Enstitüsü Profesörü Wolfgang Gleissberg’in Roma’da 4–13 Eylül 1952’deki Union Astronomique International’ın genel kongresi ile Eylül 1952 sonlarında Munich’teki “Astronomique Gesellschaft” kongresine iştirak etmiştir. Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi’nde 1953 yaz sömestresi için haftada 2 gün süre ile Astronomi Enstitüsü Müdürü Prof.Dr. W.Gleissberg Astronomi dersini vermiştir. Dr. Gleissberg’in Astronomi Kürsüsüne ordinaryüs profesör tayin tarihi 1954’dür. Almanya’daki Hamburg Gözlemevi’nde büyük Schmidt Teleskopu’nun açılış törenine katılmıştır (19–20.08.1955). Aynı yıl Münster Üniversitesinde konferanslar verdi ve Capri adası’nda Monokromatik Güneş Rasatları için Fraunhofer Enstitüsü’nce kurulan yeni şubede çalışmıştır. Hamburg Gözlemevi toplantısındaki Schmidt teleskopları deneyimli konuşmacılar: W. Baade, I. Barney, Dewhirst, G. Haro, A.B. Meinel, J.J. Nassau, SD.J.K. O’Connel, J.H. Oort ve C.K. Seyfert. Astronomi Müdürlüğü görevini bırakan Ord.Prof.Dr. W. Gleissberg’in (1957) sözleşme süresi 01.05.1958 tarihinde dolmuş ve ülkemizden ayrılmıştır. Yaz semestrelerinde görevlendirilmek üzere 3 yıl süre ile tekrar Astronomi Enstitüsü’ne angaje edilen Ord.Prof.Dr. W. Gleissberg, ülkemize 10.03.1959 tarihinde tekrar gelmiştir. Sonraki yıllarda, 1965–1966 ders yılı için davetli olarak Ankara Üniversitesi’nde ders vermiştir. 10 Ocak 1982’de Frankfurt a. Main Türkiye Başkonsolosluğu’nda yapılan bir törenle Ord.Prof.Dr. W. Gleissberg’e, İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi Dekanı Prof.Dr. A.Yüksel Özemre tarafından ‘İstanbul Üniversitesi Fahri Fen Doktoru’ unvanı takdim edilmiştir. Sağlık problemleri nedeniyle İstanbul’a gelemediğinden bu tören İstanbul’da yapılamamış, ancak kendisi ömrünün sonuna kadar İstanbul Üniversitesi Astronomi Bölümü ile ilişkisini sürdürmüştür. Ord.Prof.Dr. W. Gleissberg 23 Ağustos 1986’da, Frankfurt a. Main yakınlarında bulunan Oberursel’deki evinde vefat etmiştir. Temmuz 1934’te Breslau’dan gelen nişanlısı Charlotte Michael ile İstanbul Alman Başkonsolosluğu’nda evlenmiş, 19 Mayıs 1938 yılında kızları Ingrid (şimdi Ingrid Oppermann) doğmuştur.
 
Bağlantı: http://astronomi.istanbul.edu.tr/aak06/davetiye_program.pdf
Kaynak: Kaynak Belirtilmemiş
Günceleme Tarihi: 2009-04-22
Astronomi ve Uzay Bilimleri Bölümü
Google Ara WWW Ara www.istanbul.edu.tr
 
Bu site en iyi 1024x768 ekran çözünürlüğünde Internet Explorer'da izlenebilir.